Tajni nadzor

Interpol je obavestio srpske organe da neće raspisati međunarodne poternice za šestoro od dvanaest novosadskih studenata i aktivista optuženih za pripremanje dela protiv ustavnog poretka, a koji su već šesnaest meseci u političkom egzilu. Organizacija, koja ne postupa u predmetima političke prirode, ocenila je slučaj kao politički. Izveštaj je stigao do Višeg suda u Novom Sadu i do odbrane, koja je najavila da će ponovo tražiti ukidanje pritvora i poternica, kako bi se šestoro okrivljenih vratilo kući i prisustvovalo suđenju.

Dana 25. decembra 2024, dvadesetrogodišnji student zadržan je u Sava centru tokom skupa SNS-a, držan šest sati u policijskoj stanici Savski venac bez pristupa advokatu, a podaci s njegovog telefona izvučeni su Cellebrite forenzičkom opremom bez sudskog naloga. Forenzička analiza Amnesty Internationala potvrdila je da su operativci proveli dva sata izvlačeći podatke dok je on bio na ispitivanju u drugoj prostoriji i pokušali da instaliraju neidentifikovanu aplikaciju. Tokom ispitivanja, operativci u civilu ispitivali su ga o aktivističkim mrežama, pretili mu gonenjem zbog špijunaže i vršili pritisak da potpiše sporazum o tajnoj saradnji - uključujući zaklinjanje na njegovu Bibliju. Prijava o nestanku koju su podneli njegovi roditelji odbijena je pet puta. Cellebrite je nakon toga oduzeo licence nekim srpskim klijentima nakon što je interna istraga potvrdila zloupotrebu opreme.

Uprava za sprečavanje pranja novca, koja deluje u okviru Ministarstva finansija, zatražila je sveobuhvatne finansijske provere petoro aktivista civilnog društva od svih banaka u Srbiji, pozivajući se na Zakon o sprečavanju pranja novca i finansiranja terorizma. Zahteve je potpisao vršilac dužnosti direktora Željko Radovanović, bivši pripadnik BIA-e, a obuhvatali su stanja na računima, evidencije transakcija, ovlašćena lica i sefove. Potez ponavlja gotovo identičnu zloupotrebu iz januara 2019, kada je Uprava zatražila podatke o 57 pojedinaca i organizacija - uključujući istraživačke novinare i nevladine organizacije - koji su potom objavljeni u provladinim tabloidima kao deo kampanje blaćenja. Svih petoro aktivista opisalo je akciju kao politički motivisano zastrašivanje, u vreme kada studentski protesti nastavljaju da se šire širom zemlje.